فراخوانی فراخوانی ...

سید محمدحسین فضل الله

1859 بازدید
علامه سید‌محمد حسین فضل‌الله مرجع عالی شیعیان در لبنان که بر اثر خونریزی شدید معده، امروز دار فانی را وداع گفت، در سال 1935م (1354ق) در نجف اشرف در خانواده روحانی دیده به جهان گشود.سید محمد حسین فضل الله مرجع عالی شیعیان در لبنان، تحت اشراف پدرش سید عبدالروف فضل الله –از مراجع مذهبی شیعه- مراحل تربیت و تعلیم را به شیوه‌ای که در آن زمان مرسوم بود گذراند. در دوره کودکی وارد مکتب خانه شد تا خواندن و نوشتن و قرائت قرآن را بیاموزد. اما فضای خشن مکتب خانه که تحت اداره افراد کهنسال بود با مزاجش سازگار نیامد و حتی آثار منفی بر روحیه اش گذارد. به زودی وارد مدرسه ای شد که مرکزی با نام (منتدی النشر) به سبک جدید تاسیس کرده بود. وی وارد کلاس سوم این دبستان شد و زمانی که کلاس چهارم را می گذراند، دبستان را هم ترک گفت و در سن نه سالگی تحصیلات حوزوی‌اش را آغاز کرد. هم زمان با تحصیلات حوزوی و به تناسب سن و ذهنیت خویش به فضای پیرامون و اوضاع زمانه توجه داشت و اندیشه‌ها و دغدغه‌های فرهنگی و سیاسی زمانه‌اش را از طریق مجلات مصر و لبنان و روزنامه های عراقی پیگیری می‌کرد.سید محمد حسین دروس مرسوم حوزوی از صرف و نحو و معانی و بیان تامنطق و اصول فقه را نزد پدر خود فراگرفت و در این مرحله استادی غیر از پدرش نداشت. تا این که برای فراگیر جلد دوم کتاب کفایة‍ الاصول به محضر یکی از اساتید ایرانی‌اش به نام شیخ مجتبی لنکرانی می شتابد.با اتمام کتاب کفایة الاصول به درس خارج مراجع أن دوره مانند سید ابوالقاسم خویی،‌‌‌‌‌ سید محسن حکیم، سید محمود شاهرودی و شیخ حسین حلی راه یافت و در کنار دروس خارج اصول فقه و فقه، بخشی از کتاب (الاسفار الارهم) معروف به (حکمت متعالیه) ملاصدرا شیرازی را نزد ملاصدرا بادکوبه‌ای فرا گرفت و مدت پنج سال نیز این درس را از سید محمد باقر صدر فراگرفت. استادش سید ابوالقاسم خویی به او توصیه کرده بود تا این درس را به طور جدی پیگیری کند.فضل الله در سال 1952م در سن هفده سالگی برای نخستین بار به قصد دید و بازدید خانوادگی به لبنان رفت و در این سفر که هم زمان با اربعین درگذشت سید محسن امین عاملی بود قصیده‌ای در رثای او سرود و در آیین یادبود او قرائت کرد. وی در این قصیده بسیاری از مسایل سیاسی روز و از جمله مساله وحدت و بیداری اسلامی و مهاجرت جوانان را مطرح و استعمار فرانسه را تقبیح کرد. روزنامه‌های آن روز لبنان این قصیده را تحریک کننده و احساس برانگیز توصیف کردند.در سال 1966م جمعی از موسسان انجمن مذهبی "اسرة‌‌‌‌‌‌‌‌‌ التآخی" منطقه نبعه در حاشیه شرقی بیروت از فضل الله دعوت کردند تا در آن منطقه رحل اقامت افکند.وی این دعوت را پذیرفت و در همین سال به قصد اقامت دائم به وطن اصلی خویش بازگشت.
*پویش فرهنگی و علمیسید محمد حسین فضل الله از سال‌های نخست نوجوانی، در کنار استمرار تحصیلات حوزوی مطالعات و فعالیت‌هایی را پی گرفت که در محیط بسته حوزه علمیه نجف چندان پذیرفته نبود. وی با تعمیق و تداوم مطالعات ادبی و قرائت مجلاتی چون مجله الکاتب طه حسین اندک اندک به وجود قریحه شعر در نهاد خویش پی برد و شروع به سرودن شعر کرد. بعدها این قریحه چندان در او شکفت که حاصل آن در قالب سه دیوان شعر منتشر شد.در سال (1380ق) "جماعة العلما"ی نجف مجله‌ای فرهنگی – اسلامی را راه‌اندازی کردند که سید محمد حسین فضل الله در کنار سید محمد باقر صدر و شیخ محمد مهدی شمس‌الدین از مدیران آن بود و سرمقاله‌های سال دوم این مجله را با عنوان (کلمتنا) (سخن ما) به رشته تحریر درآورد.سرمقاله نخست انتشار این مجله را سید محمد باقر با عنوان (رسالتنا) (رسالت ما) نگاشته است.فضل الله به مدت 6 سال به نگارش مقاله و تالیف کتاب ادامه داد و در کنار سید محمد باقر صدر در تشکیل جنبشی شیعی در عراق نقش ایفا کرد. حاصل رایزنی‌ها و هم‌فکری‌های فضل الله و صدر، پیدایی نخستین جنبش اسلامی شیعی در عراق با نام حزب‌ الدعوة الاسلامیه بود. تا آن زمان جامعه سنی عراق از چند حزب و جنبش –مانند اخوان المسلمین و حزب التحریر الاسلامی- برخوردار بود. فضل الله کتاب‌های (قضایانا علی ضوء الاسلام) و (اسلوب الدعوة فی القرآن) را در چنین مرحله‌ای نگاشته است.وی پس از بازگشت به لبنان در سال 1966م فعالیت‌های علمی، فرهنگی و اجتماعی گسترده‌ای را در لبنان به راه انداخت که امروزه پس از 45 سال از آغاز این فعالیت‌ها کارنامه پرباری از آن در ابعاد مختلف مشهود است.وی با برگزاری جلسات تفسیر و وعظ دینی و اخلاقی و برنامه‌های پاسخ به پرسش‌ها-‌ که هنوز هم به صورت منظم تداوم دارد-‌ توانست تحول عظیمی در چندین نسل پدید آورد و چنان که خود می‌گوید: افتخار تربیت غالب نیروهای مبارز و فعالان مذهبی شیعه را از آن خود نماید.تأسیس حوزه علوم دینی به نام "المعهد الشرعی الاسلامی" به هدف پرورش طلاب علوم دینی بخش دیگری از فعالیت‌های فرهنگی و علمی سید محمد حسین فضل‌الله است. وی در این مدرسه تدریس درس خارج اصول وفقه را برعهده دارد. بسیاری از شخصیت‌های جنبش مقاومت اسلامی لبنان تربیت شده این مدرسه هستند. شهید شیخ راغب حرب از نخستین طلاب این مدرسه بود.وی علاوه بر "المعهد الشرعی " که در شهر بیروت واقع است، حوزه علمیه ویژه زنان را نیز در بیروت و حوزه‌ای نیز در صور و حوزه المرتضی در دمشق (سیده زینب) را تا‌سیس کرده است.* تألیفات:از سید محمد حسین فضل الله تاکنون بیش از هفتاد عنوان کتاب -‌که درمجموع به بیش از یکصد جلد می رسد‌- منتشر شده است. برخی از کتاب‌های ایشان مجموعه سخنرانی‌ها و برخی دیگر تقریرات درس‌های خارج اصول و فقه ایشان است که به وسیله شاگردانشان تنظیم شده است.الف) پژوهش‌های قرآنی1. من وحی القرآن (تفسیر قرآن در 24 جلد)2. الحوار فی القرآن3. اسلوب الدعوه فی القرآن4. من عرفان القرآن5. حرکة النبوة فی مواجهه الانحراف6. دراسات و بحوث قرآنیةب) کتاب‌های فقهی7. المسائل الفقهیه8. الفتاوی الواضحه9. فقه الحیا‌ة10. کتاب الجهاد11. کتاب النکاح12. القرعة و الاستخارة13. الیمین و العهد و النذر14. الاجارة15. رسالة فی الرضاع16. فقه الشریعة (رساله علمیه)17. الصید و الذباحة18. دلیل المناسک19. الشرکة20. الوصیة21. المواریثج) اندیشه اسلامی22. خطوات علی طریق الاسلام23. قضایانا علی ضوء الاسلام24. الاسلام و منطق القوة25. الحرکة الاسلامیة، هموم و قضایا26. من اجل الاسلام27. مفاهیم اسلامیة عامه (10 جلد)28. فی آفاق الحوار الاسلامی المسیحی29. دنیا الشباب30. دنیا المرأة31. تأملات اسلامیة حول المرأة32. قراءة جدیدة لفقه المرأة الحقوقی33. الوحدة الاسلامیة بین الواقع و المثال34. قضایا اسلامیة معاصرة35. اسئلة وردود من القلب36. المرجعیة و حرکة الواقع37. الاسلام و المسیحیه38. الاسلام و فلسطین39. الاسلامیون و التحدیات المعاصرة40. السلام و المشروع الحضاری41. خطاب الاسلامیین و المستقبل42. مع الحکمة فی خط الاسلام43. الندوة (20 جلد)44. الجمعة منبر ومحراب45. صلاة الجمعة، الکلمة و الموقف46. من وحی عاشورا47. حدیث عاشورا48. علی طریق کربلا49. تأملات فی آفاق الامام موسی الکاظم(ع)50. فی رحاب أهل البیت علیهم السلام51. آفاق اسلامیه52. فی رحاب الدعاء53. الانسان و الحیاة54. حوارات فی الفکر و الاجتماع و السیاسه55. روی و مواقف (3 جلد)56. المعالم الجدیدة للمرجعیة الشیعیة57. تأملات فی الفکر السیاسی الاسلامی58. صراع الارادات59. المقاومة الاسلامیة60. شرح خطبة الزهراء (سلام الله علیها)61. الفقیه و الامة63. اراد‌ة القوه64. بینات65. الهجرة و الاغتراب66. الزهراء القدوة67. مطارحات فی قضایا قرآنیه68. تحدیات المهجر69. آفاق الروح (شرح صحیفه سجادیه در 3 جلد)70. مجموعه های شعری71. یا ظلال الاسلام (رباعیات)72. قصائد من اجل الاسلام و الحیاة73. علی شاطی الوجدان* فعالیت های اجتماعیگذشته از فعالیت‌های علمی و فرهنگی و سیاسی‌ای که فضل‌الله در لبنان و سوریه داشته است، از فعالیت‌های اجتماعی ایشان چندان گسترده بوده که کمتر منطقه‌ای از کشور لبنان را می‌توان یافت که اثر فعالیت اجتماعی ایشان در آن مشهود نباشد. شعله‌ور شدن آتش جنگ‌‌های داخلی و تجاوزات صهیونیست‌ها، گذشته از خسارت‌های جانی و مالی، مشکلات اجتماعی فراوانی را در پی داشت که مهم‌ترین آن سرنوشت مبهم یتیمان و فرزندان شهدا و فقرا و معلولان بود. انجمن خیریه (جمعیه المبرات الخیریه) که تحت اشراف سید محمد حسین فضل الله قرار دارد با کمک نیکوکارانی از کشورهای عربی خلیج‌فارس و لبنان اقدام به تاسیس مراکز و موسسات عظیم و پیشرفته برای تربیت یتیمان و به ویژه فرزندان شهدا و فرزندان فقرا و تاسیس بیمارستان‌ها و درمانگاه‌ها و مساجد نمود. در این مراکز خیریه، یاد شدگان به طور شبانه‌روزی اسکان دارند و مراتب تحصیلی‌اشان را در بخش آموزشی همین مراکز می گذرانند.نام این مراکز خیریه و محل تاسیس آنها از پی می آید:مراکز خیریه ایتام1. مبرة الامام الخویی، بیروت (الدوحه)2. مبر‌ة الامام زین العابدین(ع)، البقاع (الهرمل)3. مبرة الامام علی بن ابی طالب (ع)، جبل عامل4. مبرة السیده مریم(ع) ، جبل عامل، جویا5. مبرة السیدة خدیجة الکبری(ع)، بیروت (بئر حسن)6. مبرة الحورا زینب، البقاع الغربی، سحمر7. مراکز خیریه برای نابینایان و ناشنوایان8. مدرسه النور (برای نابینایان)، بیروت9. مدرسه الرجاء (ناشنوایان)، بیروتمراکز بهداشتی1. مستشفی بهمن (بیمارستان بهمن)، بیروت، حارة حریک.2. مستشفی السیدة زهرا(س)، جبل عامل، العباسیه.

تاریخ ثبت اطلاعات : یکشنبه 20 دی 1388

تاریخ ویرایش اطلاعات : سه‌شنبه 12 بهمن 1389

کد : 5339

آثار نویسنده

نظر دهی
کاربر گرامی توجه داشته باشید که این بخش صرفا جهت ارائه نظر شما در رابطه با همین مطلب در نظر گرفته شده است. در صورتی که در این رابطه سوالی دارید و یا نیازمند مشاوره هستید از طریق تماس تلفنی و یا بخش مشاوره اقدام نمایید.
نام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر
کد امنیتی
فراخوانی مجدد تصویر
کد امنیتی
فراخوانی مجدد تصویر