بعدی
بعدیبازگشت
بعدیبازگشت

الحکمه المتعالیه فی الاسفار الاربعه - جلد سوم

به ضمیمه تعلیقات سبزواری

ناشر بنیاد حکمت اسلامی صدرا

نویسنده محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی (ملاصدرا)

ویراستار مقصود محمدی

تحقیق و تنظیم کتاب مقصود محمدی

مستندساز مقصود محمدی

زیر نظر سید محمد خامنه ای

سال نشر : 1383

تعداد صفحات : 800

هم اکنون غیرقابل سفارش!

معرفی کتاب

متن کتاب حاضر ادامه سفر اول از اسفار اربعه و شامل چهار بخش از مسائل مهم فلسفه اولی است: بخش اول (مرحله هفتم) دربارة قوّه و فعل و قسمتی از مباحث حرکت و بخش دوم (مرحله هشتم) تحت عنوان «تتمه احوال و احکام حرکت» است.

فلاسفه اسلامی پیش از صدر المتألهین تغییر و دگرگونی در عالم ماده را به عنوان یک واقعیت تلقی می کنند، اما مانند ارسطو، تغییر تدریجی (حرکت) را تنها در عوارض چهارگانه (کم، کیف، این، وضع) تجویز می کنند، ولی حرکت در جوهر را مردود می دانند. گرچه در آثار عرفا و در بعضی از تعبیرات فلسفی، شواهدی بر قبول حرکت جوهری دیده می شود، اما این صدرالمتألهین است که آن را بعنوان یک نظریه فلسفی تبیین کرده است.

در بخش سوم (مرحله نهم) این کتاب مسائل قدم و حدوث مطرح شده است. یکی از معضلات مسائل فلسفه مابعدالطبیعه که در عین حال از حساسیت خاصی نیز برخوردار است حل مسئله حدوث و یا قدم عالم است. حدوث و یا قدم عالم با اینکه از مسائل بنیادی فلسفه وجودشناسی محسوب می شود، در عین حال با مسائل کلامی در اصطکاک است. این مسئله در تاریخ فلسفه اسلامی ماجرای ناخوشایندی دارد و یکی از مواردی است که متکلمین اسلامی، فلاسفه را تخطئه کرده و آنان را به کفر و الحاد متهم نموده اند.

حکیم صدرالمتألهین شبهه حدوث عالم را با نظریه «حرکت جوهری» مبتنی بر اصالت وجود حل می کند.

طبق نظریه حرکت جوهری عالم با همه جوهرها (مادی، صوری، نفسانی، جسمانی) و اعراض آنها دائماً در حال تغییر و دگرگونی است و در هر «آن» حادث و متجدد است ولی به جهت اتصال و پیوستگی صورتهای متغیر این دگرگونی، محسوس نیست. در هیچ جزیی از عالم، یک شخص واحد قدیم یافت نمی شود بلکه در هر آنی، شخص دیگری است و هیچ یک از این اشخاص یا اجرام آسمانی و یا موجودات زمینی در این زمان قبل و از این زمان موجود نبودند، اما در عین حال، هویت واحد آنها توسط صورتهای عقلانی آنها که در علم خداوند متعال است، محفوظ می ماند. بدینصورت وقتی همه اجزاء عالم حادث زمانی باشند پس کلّ عالم حادث زمانی خواهد بود.

و بالاخره بخش چهارم (مرحله دهم) کتاب مسائل مربوط به علم و عالم و معلوم است. رئوس مباحث مطروحه در این بخش عبارتند از:
ماهیت و تبیین اهمیت علم،
انواع علم و ادراک،
چگونگی حصول و حضور علم،
نقش ذهن در فرایند شناخت،
تجرد علم و عالم و معلوم و اتحاد وجودی آنها
، تجرد خیال، تمایز معلوم بالذات و معلوم بالعرض،
ارزش و اعتبار علم،
اثبات وجود عقل قدسی،
بیان مراتب و معانی عقل
و بالاخره شرح معانی الفاظ متشابه که در بخش معرفت شناسی بکار رفته است.
کاربر گرامی توجه داشته باشید که این بخش صرفا جهت ارائه نظر شما در رابطه با همین مطلب در نظر گرفته شده است. در صورتی که در این رابطه سوالی دارید و یا نیازمند مشاوره هستید از طریق تماس تلفنی و یا بخش مشاوره اقدام نمایید.
نام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر
کد امنیتی
شما هم می توانید گزیده انتخابی خود از کتاب را ثبت کنید.
نام و نام خانوادگی
عنوان
برگزیده
کد امنیتی
محصولات مرتبط
بازدیدهای اخیر شما