بعدی
بعدیبازگشت
بعدیبازگشت
  • چرا باید از شیوه روایت کتاب «یک محسن عزیز» دفاع کرد؟

چرا باید از شیوه روایت کتاب «یک محسن عزیز» دفاع کرد؟

آنچه که در نوع روایت «یک محسن عزیز» اهمیت دارد، شیوه نگارش و سبک جدیدی است که نویسنده کتاب یعنی فائضه غفارحدادی در پیش گرفته است که با شیوه نگارش نویسندگان پیشین در این حوزه تفاوت های فاحشی دارد.

دوشنبه 9 دی 1398

به گزارش پاتوق کتاب فردا به نقل از پایگاه خبری سوره مهر، زندگینامه نگاری ژانر نگارشی دیرپا در تاریخ بشر نیست بلکه از ژانرهای تازه میدان یافته در تاریخ نگاری قلمداد می شود. عموما زندگی نامه نویسی شیوه ای است که کمتر از صد سال است که مورد توجه مورخان قرار گرفته است و تا پیش از این سلسله نگاری دوره های تاریخی بیشتر مورد نظر مورخان بود. به طور قطع زندگینامه نویسی صرفا یک کار روایتی ساده نیست بلکه باید متکی بر تحقیقات و توجه به روح زمان شخص مورد توجه که قرار است زندگی او نوشته شود، باشد. برای همین مورخان سعی دارند تا با تکیه بر اسناد و گفتگو های مکفی اثری قابل پذیرش برای مخاطب به ارمغان بیاورند.

کتاب «یک محسن عزیز» از جمله کتاب های زندگینامه نویسی است که درباره زندگی نامه شهید وزوایی نگاشته شده است و سعی کرده است با تکیه بر تحقیقات جدید نگاهی متفاوت به زندگی این شهید سرافراز داشته باشد. در این کتاب سعی شده وقایعی همچون تسخیر لانه جاسوسی(سفارت آمریکا) و حضور شهید محسن وزوایی در جبهه مورد بررسی قرار گیرد و برای این کار همانگونه که خود مولف در مقدمه اثر اشاره کرده با اشخاص فراوانی مصاحبه شده که نوع اطلاعات جدیدی را در اختیار نویسنده قرار داده است.

آنچه که در اینجا اهمیت دارد شیوه نگارش و سبک جدیدی است که نویسنده کتاب یعنی خانم فائضه غفارحدادی در پیش گرفته است که با شیوه نگارش نویسندگان پیشین در این حوزه تفاوت های فاحشی دارد. در واقع خانم غفارحدادی با انتخاب این سبک نوشتن، برای خود و مخاطب پنجره جدیدی باز کرده که می تواند برای بسیاری از نویسندگان دیگر نیز الگو قرار گیرد.

به چند مولفه این کتاب می توان اشاره کرد که تفاوت این کار را با کارهای دیگر آشکار می کند:

1. استفاده از ابزار ادبی برای نوشتن: آنچه که مشخص است بسیاری از زندگینامه شهیدان و دیگر بزرگان برای رعایت بنیه پژوهشی و سندی اثر، سبکی خشک و بی روح انتخاب کرده اند که نه تنها مخاطب را سر ذوق نمی آورد، بلکه بسیاری از حقایق زندگی آنها را نیز بیان نمی کند. چرا که بسیاری از مسائل مربوط به زندگی انسان ها به خصوص شهیدان شکلی پنهانی و درونی دارد که تنها با استفاده از زبان رمز، استعاره و مجاز قابل بیان است. درواقع متن کتاب «یک محسن عزیز نمونه» قابل توجهی از سبکی است که در آن خیال به کمک نویسنده و مخاطب آمده است تا این خلاءها را پر کند. این امر به هیچ عنوان به سندیت اثر لطمه ای وارد نمی کند چرا که شاکله کلی زندگی شهید محسن وزوایی با تحقیق و پرس و جو شکل گرفته و تنها در مواردی که نیاز به تخیل بوده نویسنده از آن استفاده کرده تا رموز پنهان در این زندگی را تشریح کند. اگر گفتمانی به این موضوع نگاه کنیم می بنیم پر کردن این خلاءها به وسیله تخیل و ابزار ادبی نه تنها از چارچوب زندگی شهید خارج نشده بلکه ابعاد پنهان این زندگی را آشکار کرده که تنها با تکیه بر اسناد خشک و بی روح نمی توان آن را آشکار کرد و مخاطب را ترغیب به خواندن اثر کرد.

2. باور پذیر کردن قهرمان: قهرمان اگر حماسه نداشته باشد هیچ وقت به عنوان یک قهرمان قلمداد نمی شود. ما همه می دانیم محسن وزوایی در کنار دیگر شهدای جنگ تحمیلی یک قهرمان بود و نسل امروز حق دارد درباره این قهرمان بداند و آن را باور کند. اما مشکل اینجاست که اگر قهرمان در گیر و دار یک کار پژوهشی خشک و بی روح بیفتد، حتی اگر هم متن صادقانه باشد به طور قطع برای مخاطب به خصوص نسل امروز متنی خسته کننده است که باعث می شود مخاطب نتواند و یا نخواهد مطالعه متن را ادامه دهد. این در حالی است که کتاب «یک محسن عزیز» بدون اینکه حماسی سازی پوچ و تهی داشته باشد، روایت حماسی و به نسبت دقیق از زندگی شهید وزوایی ارائه کند که مخاطب نه تنها با خواندن این اثر خسته نشود بلکه به طور کامل متن را باور کند.

3. الگو سازی برای مخاطب: نسل کتابخوان امروز ما به شدت به دنبال الگوبرداری برای پیشبرد زندگی خود است به طور قطع این الگوها را دیگر نمی توان در زندگینامه های صرفا پژوهشی و سندی برای مخاطب نسل امروز یافت. نسل امروز به شیوه نگارش و نگاه جدید نیاز دارد تا بتواند با این اشخاص جهت الگوسازی ارتباط برقرار کند و آنها را اسوه زندگی خود بداند.

4. روایت متفاوت: کتاب «یک محسن عزیز» اولین کتاب و روایت از زندگی شخصی محسن وزوایی نیست و شاید هم آخرین نباشد اما زمانی که چند روایت از یک شخصیت گفته می شود نمی توان توقع داشت که همه این روایت ها شبیه هم باشد و تفاوتی با هم نداشته باشد، اگر تفاوتی در این روایت ها وجود دارد تفاوت در نگاه است نه تحقیق چرا که مورخ می تواند به سهم خود با داده های تاریخی برخوردی متفاوت داشته باشد. به نظر می رسد تفاوت روایت کتاب یک محسن عزیز با متون پیش از خود نه تحریف واقعیت بلکه حتی نگاهی متفاوت به آن متون است که در یک نگاه ارزشی و کاملا انسانی روایت شده و کاملا در خط ارزش های انقلاب و دفاع مقدس قرار دارد.

برای خرید اینترنتی این کتاب از سایت پاتوق کتاب فردا اینجا را کلیک نمایید.

کاربر گرامی توجه داشته باشید که این بخش صرفا جهت ارائه نظر شما در رابطه با همین مطلب در نظر گرفته شده است. در صورتی که در این رابطه سوالی دارید و یا نیازمند مشاوره هستید از طریق تماس تلفنی و یا بخش مشاوره اقدام نمایید.
نام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر
کد امنیتی